1. Werkingsprincipe van een zeefdrukmachine Aan de hand van een veelgebruikte handzeefdrukmachine kan het werkingsprincipe als volgt worden beschreven: de kracht wordt via het aandrijfmechanisme overgebracht, waardoor de rakel de inkt samendrukt en de zeefdrukplaat in beweging komt. Hierdoor vormen de zeefdrukplaat en het substraat een druklijn. Omdat de zeefdrukplaat spanning N1 en N2 heeft, genereert deze een kracht F2 op de rakel. Door deze veerkracht komt de zeefdrukplaat, behalve bij de druklijn, niet in contact met het substraat. De inkt komt wel in contact met het substraat. Onder invloed van de aandrukkracht F1 van de rakel wordt de inkt vanuit de bewegende druklijn door het zeefgaas naar het substraat geperst. Tijdens het drukproces bewegen de zeefdrukplaat en de rakel ten opzichte van elkaar, waardoor de aandrukkracht F1 en de veerkracht F2 synchroon bewegen. Door de veerkracht van het zeefraam keert het tijdig terug om los te komen van het substraat en zo te voorkomen dat de inktvlekken vuil worden. Het zeefraam wordt dus tijdens het drukproces constant vervormd en veert terug. Na het eenrichtingsdrukken wordt de rakel samen met de zeefdrukplaat van het substraat losgemaakt en keert tegelijkertijd terug naar de inkt om een drukcyclus te voltooien. De afstand tussen de bovenkant van het substraat en de achterkant van de zeefdrukplaat na het terugbrengen van de inkt wordt de rasterafstand of schermafstand genoemd en bedraagt doorgaans 2 tot 5 mm. Bij handmatig drukken hebben de techniek en vaardigheid van de operator een directe invloed op de vorming van de druklijn. Zeefdrukkers hebben in de praktijk veel waardevolle ervaring opgedaan, die kan worden samengevat in zes punten: het waarborgen van rechtheid, uniformiteit, isometrie, egalisatie, centrering en een verticale rand tijdens de beweging van de rakel. Met andere woorden, de rakel moet tijdens het drukken recht vooruit bewegen en mag niet naar links of rechts bewegen. Het mag niet eerst langzaam en dan snel aan de voorkant zijn, dan weer langzaam en dan weer langzaam aan de achterkant, of plotseling langzaam en snel; de hellingshoek ten opzichte van de inktplaat moet constant blijven, en er moet speciale aandacht worden besteed aan het voorkomen van het veelvoorkomende probleem van een geleidelijk toenemende hellingshoek; de druk moet gelijkmatig en constant worden gehouden; de afstand tussen de rakel en de binnenzijden van het zeefraam moet gelijk zijn; de inktplaat moet loodrecht op het raam staan.
Geplaatst op: 28 oktober 2023
